Қоныс аударушыларға көрсетілетін қолдау көп

Мемлекеттік маңызы зор, аса өзекті мәселелердің бірі – көші-қон. Елімізде көші-қон саясатына әуел бастан баса мән беріліп келеді. Себебі жер аумағы кең мемлекетте халықтың жайлы қоныстануы – әлеуметтік-экономикалық тұрақтылықтың кепілі. Әрбір азаматтың орнықты жұмысы, баспанасы бар болса, бұл халық өсіміне де оң әсер ететіні анық.

Тараз қаласы бойынша «Қуатты өңірлер – ел дамуының драйвері» ұлттық жобасы аясында жұмыс күші тапшы өңірлерге ерікті түрде қоныс аудару жүзеге асырылуда. Бағдарлама өңіраралық және облысішілік көші-қон бағыттарын қамтиды.
Еліміздің кең-байтақ аумағында облыстар бір-бірінен қашық орналасқан. Осыған байланысты әр өңірдегі халық саны мен жұмыспен қамтылу деңгейі әртүрлі. Атап айт- қанда, Жамбыл, Түркістан, Алматы және Маңғыстау облыстарында халық тығыз орналасқан болса, Солтүстік Қазақстан, Шығыс Қазақстан, Павлодар және Қостанай облыстарында жұмыс күші тапшылығы байқалады. Осы теңгерімсіздікті реттеу мақсатымен азаматтарды солтүстік өңірлерге қоныс аудару бағдарламасы қолға алынған.
Бағдарлама аясында қоныс аударушыларды, ең алдымен, жұмыспен қамтуға баса назар аударылады. Ауылдық жерлерге көшкісі келетін азаматтарға жер беру, кәсіп ашуға қолдау көрсету сияқты ынталандыру шаралары қарастырылған.
Мемлекет тарапынан қоныс аударушыларға жан-жақты қолдау көрсетіледі. Әр отбасының еңбекке қабілетті мүшелерін жұмыспен қамту басты назарда ұсталады.
Үкімет белгілеген өңірлерге өз еркімен қоныс аударған азаматтарға түрлі жеңілдіктер мен қаржылай көмек беріледі. Атап айтқанда:
— қоныс аудару үшін бір реттік төлем төленеді. Отбасы басшысына және әрбір мүшесіне 70 айлық есептік көрсеткіш (АЕК) мөлшерінде көмек беріледі;
— жаңа тұрғылықты жеріне келгеннен кейін көшу шығындарын өтеуге материалдық қолдау көрсетіледі;
— тұрғын үй жалдау (жалдау ақысы) және коммуналдық қызметтер шығындарын өтеу үшін 12 ай бойы ай сайын төлем беріледі.
Қалалық жерге қоныс аударғандар үшін әр адамға 20-дан 30 АЕК-ке дейін, ал ауылдық жерге көшкендер үшін 15-тен 21 АЕК-ке дейінгі мөлшерде материалдық көмек қарастырылған. Төлем көлемі отбасы мүшелерінің санына байланысты анықталады.
Сонымен қатар экономикалық ұтқырлықты арттыру мақсатында 1 160 АЕК-тен аспайтын мөлшерде тұрғын үй сатып алу немесе салу үшін мобильділік сертификаты беріледі. Бұл сертификат тұрғын үй құнының 50 пайызын жабуға мүмкіндік береді.
Аталған шаралар қоныс аударушылардың жаңа ортаға бейімделуіне, тұрақты жұмыс тауып, тұрмысын жақсартуына зор ықпал етеді.
Қорыта келгенде, жоғарыда аталған бағдарламалар жұмыссыз жүрген адамдардың бәрін оңтүстіктен солтүстікке көшіруді мақсат етпейді. Алайда ниет білдірген азаматтар Тараз қаласы бойынша Мансап орталығы филиалына қайырылып, мамандардан толық, сапалы кеңес алуға немесе migration.enbek.kz порталы арқылы жеке кабинетіндегі дербес деректерді толтырып, өтініш білдіруге болады. Ең маңыздысы, қоныс аударушылар халық аз шоғырланған Солтүстік, Қостанай, Павлодар, Шығыс Қазақстан, Абай, Ұлытау облыстарының ауыл-аймақтарын сақтап қалуға өз үлес- терін қосуға шақырамыз.
Оңтүстіктен солтүстікке көшу әлі де жалғаса бермек…

Ақбота ХАМИДОВА,
«Еңбек мобильдігі орталығы» КММ Тараз қаласы бойынша
Мансап орталығы филиалының маманы